Foto van jonge man op straat die zijn tablet leest
De vakbond die verschil maakt
Betrokken en verantwoordelijk voor een maatschappelijke bijdrage
Jouw kind hetzelfde werk

Werkbezoek Piet Fortuin aan BAM

"Zoek het in toegevoegde waarde" 

Piet Fortuin is sinds 1 januari voorzitter van de uit een fusie tussen CNV Vakmensen en CNV Dienstenbond ontstane nieuwe vakbond CNV Vakmensen. Dinsdag bezocht hij een bouwplaats in Cruqius. “Want wij kunnen op kantoor van alles bedenken, het gebeurt toch echt op de werkvloer.”


Op het terrein van de Stichting Epilepsie Instellingen Nederland (SEIN), het expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde, bouwt BAM een nieuw gezondheids/zorgcentrum. Het in Design & Build aangenomen werk wordt volgens de Lean bouwen-methode gerealiseerd waardoor de Bunnikse aannemer dik twee maanden tijdswinst op het project wist te behalen. Piet Fortuin luistert belangstellend als uitvoerder Nick Jaring de ins- en outs van de lean-methode uit de doeken doet. Hij legt uit dat de nieuwbouw an sich niet ingewikkeld is. Ook het feit dat BAM tijdens de ontwerpfase besloot extra punten te scoren door het gebouw energie-neutraal op te leveren, zorgt op de bouwplaats voor weinig hoofdbrekens. De mannen hebben vaker met dit bijltje gehakt. “Wat voor ons het belangrijkste is, is het intgerale proces. Zorgen dat alles op de bouwplaats vlekkeloos verloopt. Dat alle onderaannemers exact op het juiste moment dat doen wat we van te voren hebben afgesproken,” zegt de voorman. “Waarmee jij dus in feite een procesorganisator - een regisseur als het ware - bent?,” vraagt Fortuin. “Daar komt het in feite op neer,” antwoordt de BAM-medewerker.

Aantrekken van vakmensen

De voorzitter van CNV Vakmensen vraagt zich daarop hardop af of de bouwers denken dat, nu de woningbouw zo aantrekt, de vraag naar goede vaklieden weer zal aantrekken. “Nadat de crisis het totale aantal werknemers in de bouw in de afgelopen jaren deed krimpen van 170 duizend naar krap honderdduizend. Kan de sector dan de juiste mensen vinden?” Het antwoord van BAM-directeur Henk Bol dat de bouw - mede door de crisis - veel fabrieksmatiger - “en daarmee trouwens ook veel beter” - is gaan werken en dat er daardoor veel minder mensen op de bouwplaats nodig zijn verbaast Fortuin geenszins. “Logisch, en op zich ook geen ramp. Het zorgt voor andere banen. CNV ziet heel goed dat de tijden veranderen.” 

Om daar later aan toe te voegen: “En daarom veranderen wij als vakbond mee. Wij richten ons niet langer op een bepaalde beroepsgroep. Juist omdat de bouwvakker van nu over tien jaar waarschijnlijk iets heel anders doet. We willen een vakbond zijn voor alle werkenden, ongeacht wat iemand nu doet. Een partner in iemands loopbaan met de focus op werk, inkomen en de ontwikkeling van mensen. Niemand heeft immers meer een vast contract voor zijn leven.” 

De cao als maatwerk

Fortuin ziet daarin ook meteen de grootste uitdaging: “Hoe kunnen we aan een hele grote groep verschillende mensen maatwerk bieden?” Een deel van het antwoord hoopt de CNV-voorzitter te vinden in het hameren op het belang van scholing. “In de eerste plaats is het ieders eigen verantwoordelijkheid dat hij zich een leven lang blijft ontwikkelen. Maar overheid en werkgevers kunnen daar wel een helpende hand bij bieden. Ik maak me dus sterk voor een vast scholingsbudget in alle cao’s. Te beginnen met 0,5 procent van iemands loon, maar uiteindelijk naar een zelfde percentage als het vakantiegeld. Als vakantiegeld de dertiende maand is, dan moet scholing de veertiende maand zijn. Een persoonlijk budget waarmee iedere werkende bij de tijd blijft. Want de wereld zal blijven veranderen. Beroepen zullen blijven verdwijnen. Ik zie het als de taak van een vakbond om die bewustwording bij werkenden te vergroten.”
 
Fortuin maakt zich wat dat betreft geen illusies. “Qua volume en inhoud komt de werkgelegenheid in de bouw nooit meer terug op het niveau van voor de crisis. Maar dat hoeft ook niet als we het slim aanpakken. In Nederland winnen we de wedstrijd toch niet op massa of volume. Wij moeten het hebben van creativiteit en ambachtschap. Het kunnen bieden van toegevoegde waarde. Daarin moeten we het zoeken.” 
 
Auteur: Armand Landman
Publicatie: cobouw, 21 januari 2016

Lees meer over andere werkbezoeken >