Foto van jonge man op straat die zijn tablet leest
De vakbond die verschil maakt
Betrokken en verantwoordelijk voor een maatschappelijke bijdrage

Discriminatie op het werk

Discriminatie op het werk komt helaas veel voor. Het kan gaan om discriminatie tussen collega’s onderling of discriminatie door de werkgever. Wat kun je er tegen doen?

Discrimineert een werkgever, dan betekent dat dat hij zijn werknemers onterecht anders behandelt of uitsluit vanwege kenmerken als leeftijd, seksuele voorkeur of afkomst. Ook religie, zwangerschap of chronische ziekte zijn voor sommige werkgevers reden om te discrimineren.

Onderzoek laat bijvoorbeeld zien dat sollicitanten met een niet-Nederlandse naam minder kans hebben om te worden uitgenodigd voor een sollicitatiegesprek. Dat doen werkgevers in de meeste gevallen niet bewust. Zelfs werkgevers die geen negatieve gevoelens hebben over een bepaalde bevolkingsgroep kiezen liever een sollicitant met een Nederlandse naam. Voor de wet maakt de intentie overigens niet uit: discriminatie – bewust of onbewust – is verboden.

Discriminatie door werkgevers

In sommige gevallen mogen werkgevers wél onderscheid maken. Dat geldt als een sollicitant niet over de juiste kwaliteiten beschikt om het werk goed uit te voeren. Iemand die amper Nederlands spreekt, zal geen baan krijgen bij een callcenter. Maar iemand afwijzen vanwege kenmerken die niet relevant zijn voor de functie, is discriminatie. Werkgevers discrimineren niet alleen bij hun aannamebeleid. Ook als het gaat om zaken als ontslag, arbeidsvoorwaarden en –omstandigheden wordt regelmatig gediscrimineerd.

Het is lastig om er achter te komen of je bij een sollicitatie wordt afgewezen vanwege eigenschappen als je naam, geaardheid of leeftijd. Werkgevers zullen meestal een andere reden verzinnen om de afwijzing te motiveren.

Discriminatie door collega’s

Niet alleen werkgevers discrimineren, je kunt ook het slachtoffer zijn van discriminatie door collega’s. Soms is discriminatie heel duidelijk: als je collega’s je buitensluiten bijvoorbeeld. Maar het kan er ook subtieler aan toe gaan. Denk aan collega’s die grappen maken over je geaardheid, lachen als je onder werktijd gaat bidden of altijd jou alle rotklusjes toeschuiven. Lastig is ook dat niet iedereen dezelfde ideeën heeft over discriminatie. Wat de één ziet als een onschuldige grap, is voor de ander heel kwetsend.

Ik word gediscrimineerd

Denk je dat je werkgever je discrimineert, probeer daarover dan eerst met hem in gesprek te gaan. Ook kun je de ondernemingsraad om hulp vragen. Kom je er met je werkgever niet uit, dan kun je een klacht indienen bij het College voor de Rechten van de Mens. Het College doet onderzoek naar jouw klacht en spreekt er een oordeel over uit. Dit oordeel is niet bindend, maar wordt over het algemeen wel opgevolgd. Voordat je een klacht indient bij het College voor de Rechten van de Mens is het verstandig om bewijzen te verzamelen, zoals getuigenverklaringen van collega's. Blijft je werkgever discrimineren, dan kun je je zaak voorleggen aan de kantonrechter. CNV Vakmensen kan je daarbij helpen.

Word je gediscrimineerd door collega’s, praat daar dan over met je leidinggevende of - als die er is op jouw werk - de vertrouwenspersoon. Jouw werkgever is ervoor verantwoordelijk dat er op de werkplek niet wordt gediscrimineerd. Hij moet klachten over discriminatie dus serieus nemen en maatregelen treffen. Doet jouw werkgever dat niet, dan kun je een klacht indienen bij de Commissie Gelijke Behandeling of contact opnemen met CNV Vakmensen.


Discriminatie op het werk

Word ook lid!

  • Rechtshulp voor werk en inkomen
  • Advies van betrokken en betrouwbare deskundigen
  • Hulp bij je belastingaangifte
  • Eerste 6 maanden 50% korting op je lidmaatschap
Word nu lid met 50% korting

Discriminatie op het werk

  • Wat staat er over discriminatie in de wet?

    Discriminatie is wettelijk verboden.

    Onder discriminatie verstaat de wet het achterstellen of uitsluiten van mensen op basis van persoonlijke kenmerken. De volgende kenmerken zijn opgenomen in de Wet gelijke behandeling:

    • afkomst en nationaliteit
    • godsdienst en levensovertuiging
    • geslacht
    • leeftijd
    • burgerlijke staat
    • politieke overtuiging
    • handicap of chronische ziekte
    • hetero of homoseksuele gerichtheid
    • vast of tijdelijk arbeidscontract
    • voltijd of deeltijd werken

    Volgens de wet mag een werkgever kandidaten niet achterstellen of uitsluiten op basis van deze kenmerken.

  • Mag mijn werkgever mij vragen mijn hoofddoek af te doen?

    Een werkgever mag eisen stellen aan kleding.

    Maar deze eisen moeten wel functioneel zijn. Je werkgever kan je bijvoorbeeld opdragen je hoofddoek op een bepaalde manier te knopen.

    In principe mag je werkgever jou niet verbieden een hoofddoek te dragen. Alleen in uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld als de veiligheid in het gedrang komt, is een verbod gerechtvaardigd.

    Draag je speciale bedrijfskleding, dan kan je werkgever een hoofddoek in dezelfde stijl van de kleding laten maken. Je kunt natuurlijk zelf ook kiezen voor een hoofddoek in een kleur die past bij je bedrijfskleding. Is er een hoofddoek beschikbaar bij de bedrijfskleding, dan kan je werkgever je verplichten deze te dragen.

  • Moet ik bij mijn sollicitatie melden dat ik chronisch ziek ben?

    Als je een chronische ziekte hebt, hoef je dat alleen te melden als het voor het beoefenen van de functie relevant is.

    Als je in een rolstoel zit, kun je bijvoorbeeld prima je werk doen bij een callcenter. Een werkgever mag in het sollicitatiegesprek dan ook geen vragen stellen over jouw gezondheid of ziekteverleden.

    Moet een potentiële werkgever bepaalde aanpassingen doen zodat jij je functie kunt vervullen, dan moet je dat wel bespreken. De werkgever kan subsidies krijgen om deze aanpassingen te doen.