Foto van jonge man op straat die zijn tablet leest
De vakbond die verschil maakt
Bruggen bouwen, midden in de maatschappij
Kennisbank

Stof op de werkplek

Stof is overal, maar stof op de werkplek kan een bedreiging zijn voor je gezondheid. Denk bijvoorbeeld aan asbest of de stoflongen van oud-mijnwerkers. Op je werk kunnen de hoeveelheden stof veel groter zijn dan bij je thuis.

Fijnstof

Een deel van het stof kun je gewoon zien. Soms zie je het zelfs rondzweven, maar veel stof is met het blote oog niet of nauwelijks te zien: fijnstof.

Stof is een mengeling van allerlei kleine deeltjes. Als je het inademt, worden de grotere stofdeeltjes gefilterd en gevangen door je lichaam. De kleine deeltjes echter, komen toch in je longen terecht. Hoe kleiner de deeltjes, hoe dieper ze in je longen komen. Een deel wordt in de longen alsnog afgebroken, maar voor andere deeltjes, zoals het kankerverwekkende kwarts, geldt dat niet. Deze deeltjes kunnen je longen beschadigen. Op korte termijn kun je last krijgen van hoesten, kortademigheid en pijn op de borst. Op de lange termijn kunnen de gevolgen veel ernstiger zijn. Hoe meer stof je inademt, hoe meer schade er ontstaat.

Wat zo verraderlijk is aan het gevaar van die kleine stofdeeltjes, is dat je het effect vaak pas na jarenlange blootstelling merkt.

Gevaarlijk stof

Wat er precies allemaal in stof zit, verschilt per plek. In het stof in je huis zitten andere dingen dan stof in bijvoorbeeld een silo met graan. Op de bouwplaats wordt veel gewerkt met materialen waarin kwartsstof zit. Dit komt onder andere vrij bij zagen, frezen en boren. Bij het bewerken en verwerken van hout en metalen kunnen er ook gevaarlijke stoffen vrijkomen.

Stof bevat ook levend materiaal of de resten daarvan. Voorbeelden zijn huidschilfers, bacteriën en schimmels.

Stofgerelateerde klachten

Stof zorgt voor klachten op korte termijn, zoals hoesten/niezen, kortademigheid, loopneuzen, jeuk of eczeem. Vaak houden die klachten op kort nadat je stopt met het werken in een stoffige omgeving. Bacteriën en schimmels in stof kunnen een ontsteking, allergie of vergiftiging veroorzaken. Andere klachten komen pas veel later en kunnen veel ernstiger zijn. Denk bijvoorbeeld aan mensen die kanker krijgen jaren nadat ze met asbest hebben gewerkt. Voor sommige soorten deeltjes in het stof zijn grenswaarden. Lucht mag dan niet meer dan een bepaalde hoeveelheid van die deeltjes per kubieke meter bevatten. Voor andere deeltjes zijn die grenswaarden er niet, maar ook voor die deeltjes is het verstandig er voorzichtig mee om te gaan.

Maatregelen tegen stof

Werk je in een stoffige omgeving? Dan is het belangrijk dat er maatregelen worden genomen om jouw veiligheid te garanderen. Dit kan bijvoorbeeld door een goede afzuiging of het gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen. In een aantal bedrijfstakken is er een arbocatalogus. In een arbocatalogus staan maatregelen tegen diverse risico’s. Daar kan stof bij horen. In de arbocatalogus staat dan wat je kan doen om te voorkomen dat je te veel stof inademt.

Enkele tips:

  • Gebruik de hulpstukken voor stofbestrijding op je gereedschap
  • Zorg voor een schone werkplek
  • Zorg voor voldoende ventilatie of afzuiging als je binnen werkt