Foto van jonge man op straat die zijn tablet leest
Cao Beroepsgoederenvervoer (vh TLN) - Nieuws

Een jaar transport: het verhaal van Staal

In 2013 hebben we met elkaar gewerkt aan handhaving en naleving van de cao. We hebben stappen gemaakt, maar er moet nog veel gebeuren. Daar is jullie hulp hard bij nodig! Vakbondsbestuurder Birgitte Staal kijkt terug op een bewogen transportjaar.

Toen ik bij CNV Vakmensen kwam werken als bestuurder wilde ik graag de sector beroepsgoederenvervoer doen. Een sector die me aanspreekt. Waarom? Eigenlijk was dat bij mij als kind al zo. In het dorp en later ook de stad waar ik woonde, zag ik de grote vrachtwagens voorbijkomen op weg naar de fabriek en naar de winkels. En keek ik altijd met veel ontzag naar de chauffeurs, als ze zich met de grote monsters weer achteruit door een te smal straatje moesten wurmen om de winkels te bevoorraden of hoe ze door weer en wind stonden te laden en lossen.  

Ontzag, omdat ik weet dat medeweggebruikers zich vaak niet realiseren hoe moeilijk ze gezien worden, zo hoog vanuit de cabine. Dat fietsers en zelfs automobilisten zich door elke mogelijke doorgang wurmen om maar net even sneller te zijn dan de vrachtwagen. Ongeduldig en tierend over de logge gevallen die de weg blokkeren. Wat ik vanuit mijn opvoeding meegekregen heb, is dat ik altijd oogcontact moest maken, dan wist ik dat de chauffeur mij ook gezien had. En wachten! “Wachten”, zei mijn moeder, “tot de chauffeur aangeeft dat je kan gaan fietsen, want anders krijg je een ongeluk en maak je het leven van de chauffeur en jezelf stuk door je onoplettendheid.”  

Onrecht

Dus misschien dat dit ook bijgedragen heeft aan mijn voorkeur voor deze sector. Ook heb ik geleerd op te komen voor mensen die het moeilijk hebben. Mensen die onrecht aangedaan wordt en die zelf niet of minder in staat zijn voor zichzelf of hun gezin op te komen. Mensen die onderdrukt worden, die moet je helpen! En mede door dit gegeven ben ik hier beland en ik voel me in deze sector op mijn plaats.  

Onrecht, nou daar is in deze sector wel een boek over te schrijven. Oneerlijke concurrentie… breek me de bek niet open. Ik heb me er in eerste instantie over verbaasd dat er zoveel onrecht plaats kon vinden in een sector waar zo’n beetje iedereen van afhankelijk is. Je zou respect naar de chauffeurs verwachten, maar dat blijkt toch niet het geval. Soms zelfs niet eens van de eigen werkgever.  

Samen met (kader)leden en collega’s binnen CNV Vakmensen proberen we deze sector weer eerlijker te maken. Eerlijker door:

  • te strijden voor gelijk werk gelijk loon
  • het stoppen van schimmige constructies
  • het aanpakken van werkgevers die stelselmatig de cao niet naleven

Stappen gezet  

En dat is in gang gezet, mede dankzij jullie! Jullie zijn het immers die de onvrede bij me neerleggen, die me bellen en mailen en zelfs via whatsapp en facebook bereiken. Het zijn de kaderleden die me vanuit het werkveld bellen met informatie. Het zijn de berichten die ik lees op facebook en de gesprekken met chauffeursvrouwen waaruit ik conclusies kan trekken. Bedankt voor jullie tijd, energie en geduld. Ik roep dan ook iedereen op, (kader)leden en niet-leden om hiermee door te gaan en samen de sector eerlijker te maken.  

Dat er nog veel onrecht en oneerlijke concurrentie is, geeft aan dat er nog heel veel gedaan moet worden. Maar ik ben wel van mening dat we al wat stappen gezet hebben. Nee, het gaat niet hard, niet zo hard als de chauffeurs dat zouden willen en ook niet zo snel als ik dat zou willen. Maar we hebben te maken met een heel breed speelveld: Europa.  

Regels en handhaving binnen Europa  

Doordat transport internationaal is, heb je te maken met de regels die we ‘opgelegd’ krijgen vanuit de Europese Unie. Regels die door elk land vertaald moeten worden naar regelgeving en een handhavingsbeleid. En dat is al een probleem op zich. Want wat vinden wij in Nederland dat er bedoeld wordt en wat vinden ze in Frankrijk? Hoe regelen wij dat in onze politiek en hoe doen ze dat in een andere lidstaat? Hier hebben jullie vaak en veel mee te maken. Immers jullie komen in andere lidstaten en daar merk je dat ze andere strafmaten en boetes hanteren. Verwarrend allemaal. Hierin moet meer een eenduidig beleid komen. Dat is geconstateerd, maar dat moet dan wel weer in Brussel uitgewerkt worden… en helaas gaat dat niet zo snel.

Eén Europa. Ook daarover hoor ik veel chauffeurs klagen. Grenzen dicht! Gulden terug! MOE-landers terug naar waar ze vandaan komen, etcetera, etcetera. Maar dat betekent ook dat je meer papierwerk krijgt, meer lange wachturen bij de grensovergangen. En dat ook de Nederlandse chauffeur beter gecontroleerd gaat worden op cabotage in buurlanden! Maar laten we niet de spreekwoordelijke kop in het zand steken. Die grenzen, die gaan niet meer dicht. We hebben te maken met één Europa.  

Een eerlijker Europa  

Maar dat Europa moet wel eerlijker worden. Hiervoor zijn we binnen de sector transport hard aan het werk. CNV Vakmensen is ook aangesloten bij de ETF (European Transportworkers Federation), de overkoepelende vereniging van vakbonden voor transportmedewerkers in Europa. De Europese vakbonden bespreken richtlijnen, wetten en handhavingsproblemen, ze stellen mazen in de wetgeving aan de orde en kijken hoe die mazen kunnen worden gedicht. Ook bespreken de vakbonden voorstellen vanuit de Europese Commissie en geven daar een terugkoppeling op. Daar kan de Europese commissie dan weer mee aan de slag. Ook bespreken ze de uitkomsten met de eigen regeringen. En waar nodig organiseren we Europese acties om dat kracht bij te zetten.  

Acties in de sector  

De actie van afgelopen jaar was ook een actie die we met de Europese bonden samen gehouden hebben. We hebben hiermee aandacht gevraagd voor de regelgeving rond de Cabotagewet, met de slogans ‘stop sociale dumping’ en ‘gelijk werk gelijk loon’. Hiervoor zijn we in aanloop naar de actie met een konvooi richting Brussel gereden om aandacht te vragen voor deze problemen. 

Later hebben we dat in Nederland gedaan op 14 mei, in samenwerking met de andere bonden, samen met de (kader)leden. Samen, omdat we hetzelfde doel hebben! We hebben werkgeversorganisatie TLN bezocht, de EVO bezocht en iedereen laten tekenen, bellen, mailen en faxen naar Eurocommissaris Siim Kallas. Dit om te zorgen dat de Cabotagewet niet van tafel zou gaan. En mede dankzij de inspanningen van ons allemaal is dat toen ook gelukt. Samen zorgen we ervoor dat het speelveld binnen Europa eerlijker wordt. Dat werkgevers die zich niet aan de regels houden aangepakt gaan worden. Zo hebben we al verschillende uitzendconstructies en schijnconstructies aangepakt.  

Namen noemen in deze situatie is niet bevorderlijk voor het onderzoek dat nu door de verschillende inspectieteams gedaan wordt. Maar hierover zal ik in komende verhalen over handhaving en naleving meer uit de doeken doen.   We gaan uitleggen aan MOE-landers wat de regels zijn hier in Nederland, zodat ze krijgen waarop ze recht zouden hebben. En zodat – als ze dat niet krijgen – wij weer een ingang hebben om een malafide constructie op te rollen. Want verschil in personeelskosten mag geen concurrentiefactor zijn. Als de focus niet op die loonkosten ligt, wordt het voor de werkgever weer belangrijker om iemand aan te nemen die de taal spreekt, goede  rijervaring heeft en de juiste scholing heeft gehad. We merken nu al dat een aantal werkgevers de goedkopere chauffeurs weer inruilt voor Nederlandse chauffeurs die meer dan een maand schadevrij kunnen rijden en die veiliger rijden.  

Handhaving, naleving en samenwerking  

In het sociaal akkoord staat veel over de sector transport en logistiek. Uit dit sociaal akkoord zijn de werkgroepen voortgekomen die moeten gaan zorgen voor een eerlijker speelveld. Hiervoor hebben we ook met de inspectie te maken. Inspectieteams vanuit verschillende onderdelen van de politiek hebben in werkgroepen samen met sociale partners een aantal onderwerpen op de politieke agenda gekregen.  

Samen met kaderleden nemen we deel aan deze werkgroepen. Kaderleden, ja: want die spreken uit eigen ervaring en daar kan geen ministerie omheen. Het zijn werkgroepen waarbij de wetgeving rond handhaving en naleving een heel belangrijke rol spelen. Maar als de wetten nog niet op orde zijn, kun je ze ook niet goed naleven.  

Dit is aan de kaak gesteld, een aantal wetten zijn al aangepast of worden dat, zoals de Cabotagewet. Ook is het inspectieteam uitgebreid. Handhaven en naleven is sterker op de agenda gezet en zal zeker in 2014 een heel belangrijke rol gaan spelen. Dit blijkt ook uit recente berichten uit de kranten, waarin we kunnen lezen dat Minister Asscher regels afspreekt over ‘samen zorgen voor handhaving en naleving’ met andere lidstaten.  

Eerlijke boterham  

Mede door inspanningen van verschillende betrokkenen en de daaruit ontstane samenwerkingsverbanden kunnen we de ‘foute’ werkgevers steeds gerichter aanpakken. Laat ze het maar benauwd krijgen. Laat ze maar voelen dat het we het menen en dat we het niet meer pikken. Laat ze maar voelen dat de eerlijke transportondernemers last van hun gedrag hebben. Laat ze maar voelen dat je een fatsoenlijke boterham moet kunnen verdienen. En daarvoor sta ik dan ook en daarvoor ben ik er ook voor jullie! In de avonduren en in de weekenden heb ik geregeld contact met de chauffeurs, want dan hebben jullie ook vaak pas de tijd. Het is belangrijk dat jullie beseffen dat je hier niet alleen voor staat, maar dat de bond jullie steunt en hetzelfde doel nastreeft!  

Schimmige constructies  

We werken hard aan de aanpak van malafide organisaties en schimmige constructies. Iets is niet altijd wat het lijkt. En soms voelt iets heel erg fout, maar blijkt dat dit (nog) wettelijk binnen de regels valt. Dit moeten we aanpakken; de zenuw moet bloot.   

Dit is iets waar we ons heel erg voor inzetten. Ik heb geregeld opgeroepen tot het aangeven van bedrijven met schimmige constructies. Maar als ik dan een terugkoppeling kreeg, stond daar vaak ook bij vermeld dat ik er eigenlijk niets mee mocht doen omdat de chauffeur in kwestie bang was voor zijn baan. Jammer, maar wel begrijpelijk. Door meer collega’s samen op te laten komen voor jullie recht staan jullie sterker. Ik hoop dan ook dat we dat in 2014 voor elkaar gaan krijgen. Dat de werknemers een goed tegenwicht vormen tegen de werkgever. Dat de werkgever niet meer zegt: “Voor jou twee MOE-landers op de wagen, dus zorg maar dat jij je mond houdt en doet wat ik zeg!” Maar dat je kunt zeggen: “We eisen dat je de cao naleeft en dat we anders samen met de bonden en eventueel de inspectie er werk van zullen maken!”  

Krachten bundelen  

De regelgeving met betrekking tot de schimmige constructies wordt in kaart gebracht en er zijn al aardig wat bedrijven die het onderspit delven nu we vanuit verschillende fronten de krachten bundelen. Samen staan we sterk! Detacheerders, dochterbedrijven, tijdelijke inleen, allemaal onderwerpen waarop scherp gaat worden gecontroleerd en ingezet mede door de inspanningen van de werkgroepen in samenwerking met de betrokken ministeries. Ook wordt er gekeken naar wijzigingen in de wet met betrekking tot ketenaansprakelijkheid, de tijdelijkheid van tijdelijke inleen etcetera. Zo is er ook in de media op verschillende momenten afgelopen jaar aandacht gevraagd voor de problemen in de sector. De media is een belangrijke bondgenoot in de aanpak van de frauduleuze bedrijven.  

Jouw werk, jouw toekomst: onze gezamenlijke verantwoordelijkheid!  

Het blijft belangrijk dat jullie de foute bedrijven blijven melden. En wat zeker zo belangrijk is: geef aan de ‘eerlijke’ werkgever aan dat hij de foute bedrijven aangeeft bij de werkgeversorganisatie waar hij lid van is en of bij de inspectiediensten. Want wij willen dat de goede bedrijven blijven bestaan en niet de slechte. Het moet niet zo zijn dat ze zich ook genoodzaakt voelen met een schimmige constructie te gaan werken of jullie om loonoffers te vragen, uren te schrappen en ga zo maar door, om de rekeningen te kunnen blijven betalen.  

Want op deze manier ligt de rekening bij jullie. Vergeet niet dat wanneer zoiets eenmaal begonnen is, je maandsalaris enorm verlaagd wordt en dat wanneer je onverhoopt wel met een faillissement te maken krijgt, je maar 70 procent van je laatstverdiende loon ontvangt! Dus trek eerder aan de bel trekken als er echt zaken fout gaan. Dan kunnen we als bond ook naar de werkgever toe om te kijken hoe we het ontstane probleem kunnen oplossen, voor het te laat is.  

Samen  

Om te blijven strijden voor een eerlijke sector vraag ik jullie medewerking. Help ons, de bestuurders, leden en kaderleden door samen te werken ons werk goed te kunnen doen. Wees de oren en ogen van het bedrijf en van de sector onderweg. Wees kritisch en reëel, ook naar je eigen werkgever toe. Want alleen als we de krachten bundelen en samenwerken kunnen we met elkaar gaan werken aan de nieuwe cao, betere regels, handhaving en naleving.   Ik ben van de partij in 2014, jullie toch ook!?  

Birgitte Staal
Bestuurder CNV Vakmensen (transport)
e-mail: b.staal@cnvvakmensen.nl

Ontvang het laatste nieuws over jouw sector

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Aanmelden

De voordelen van CNV Vakmensen

  • Deskundig advies over werk en inkomen
  • Rechtshulp voor werk en inkomen
  • Rechtshulp voor privé situaties
  • Hulp bij je belastingaangifte
  • Korting op verzekeringen
  • Informatie en advies bij ziekte

Word lid