Kennisbank

Ziekte: rechten en plichten

Werknemer en werkgever moeten er samen zo veel mogelijk aan doen om ervoor te zorgen dat de zieke werknemer weer zo snel mogelijk aan de slag kan. Dat staat in de nieuwe wet rondom ziekteregelingen: Wet Verbetering Poortwachter. De Wet Verbetering Poortwachter heeft een tijdsschema voor de eerste twee ziektejaren waarin staat wat de werknemer moet doen.

Wat moet je doen?

• Dag 1: ziek melden
• Week 1 t/m 6: contact met de Arbo-dienst
• Week 8 uiterlijk: plan van aanpak opstellen
• Vanaf week 8: plan van aanpak uitvoeren
• Week 42: werkgever contact UWV
• Week 46 t/m 52: eerstejaarsevalutatie
• Maand 19: samenstellen reïntegratieverslag
• Maand 20: WIA-aanvraag

Ziek zijn, wat is dat?

Misschien vraag je je ook wel af wat ‘ziek zijn’ eigenlijk is. Ziekte kan een vervelende maar onschuldige verkoudheid zijn, koorts, migraine, blaasontsteking etc. Waarschijnlijk weet je zelf wel wanneer je echt ziek bent. Maar ook psychische klachten, zoals stress en een burnout, vallen onder ziek zijn. Ook kan je ziek worden door een zwangerschap of bevalling of een operatie. Onder een operatie valt bijvoorbeeld ook een orgaandonatie omdat je donor bent.

Wanneer je een been of arm breekt kan dit ook vervelend zijn voor je werk; ook hierom kan je je ziek melden maar overleg dan eerst met je werkgever of er misschien ander werk is dat je tijdelijk kan doen.

Tip: houd een logboek bij

Op het moment dat je ziek wordt, word je eigenlijk administrateur. Je moet kunnen aantonen dat je er alles aan doet om weer beter te worden en (geheel of gedeeltelijk) aan het werk te gaan. Houdt daarom steeds nauwkeurig bij:

• Met wie heb ik gesproken?
• Wat is er besproken?
• Welke afspraak is er gemaakt?
• Wie onderneemt wanneer welke actie?
• Wanneer is het volgende contact?

Vraag aan het eind van gesprekken met je werkgever of Arbo-dienst of hij alle gemaakte afspraken nog even wil opsommen en schriftelijk wil bevestigen. Neem deze afspraken op in je logboek, met de datum en de naam van de gesprekspartner(s). Noteer ook de functie van de gesprekspartner(s). Bewaar ten slotte alle brieven van je werkgever en Arbo-dienst.

Beschrijving per periode

Dag 1: Je meldt je ziek

Je bent verplicht om je op je eerste ziektedag ziek te melden bij je werkgever. Ga bij je werkgever na bij wie je dat moet doen, bijvoorbeeld bij je leidinggevende of de afdeling Personeelszaken. Ga verder na of er nog meer van je verwacht wordt. Je hoeft bij je ziekmelding niet precies te vertellen wat je mankeert. De werkgever mag bijvoorbeeld wel vragen hoe lang je verwacht ziek te zijn zonder dat hij precies vraagt wat je mankeert.

Week 1 tot en met 6: contact met de Arbo-dienst

Je werkgever meldt je binnen vier dagen ziek bij de Arbo-dienst. De Arbo-dienst neemt daarna contact met je op. Als er reden is om te denken dat je ziekteverzuim langer dan 6 weken zal duren, stelt de Arbo-dienst een probleemanalyse op. Deze probleemanalyse wordt zowel naar jou als de werkgever gestuurd.

In de probleemanalyse van de Arbo-dienst staat het volgende:

• Waarom kun je niet werken?
• Kun je je eigen werk nog doen?
• Wanneer en hoe kun je weer aan de slag?

Bewaar de probleemanalyse goed! Als je het niet eens bent met de probleemanalyse kun je een deskundigenoordeel (‘second opinion’) bij het UWV aanvragen. Ook je werkgever ontvangt de probleemanalyse, maar niet de medische gegevens.

Uiterlijk week 8: het opstellen van een plan van aanpak

Als de verwachting is dat je weer aan het werk zal kunnen, wordt er een plan van aanpak opgesteld. Dit plan stel je samen met je werkgever op. Je werkgever kan dit niet alleen doen! Hij/zij moet jou instemming voor het plan krijgen.

De afspraken zijn niet vrijblijvend. Als je bijvoorbeeld een uitkering wilt aanvragen, moet je kunnen vertellen waarom je bepaalde afspraken hebt gemaakt. Je moet dus zeker weten dat je het eens bent met het plan van aanpak voordat je je handtekening zet.

In het plan van aanpak staan de volgende zaken:

• Doel van de reïntegratie
  Allereerst wordt er gekeken naar hoe je weer je verder kunt met je eigen functie. Als zeker is dat niet meer kan, wordt er gekeken naar ander werk bij dezelfde werkgever. In laatste instantie wordt gewerkt aan terugkeer bij een andere werkgever. Hiervoor kan een reïntegratiebedrijf ingeschakeld worden. 
• Praktische afspraken
  Je maakt met je werkgever afspraken over bijvoorbeeld aanpassingen op het werk, trainingen en therapieën en activiteiten die je begeleiden naar ander werk. Ook maak je een taakverdeling, wie doet wat op welk moment?
• Casemanager
  De casemanager begeleidt de afgesproken activiteiten en houdt contact met je, de werkgever en de betrokken instanties. Je kunt je voorkeur uitspreken voor een bepaalde casemanager. Dit hoeft niet persé iemand uit het bedrijf te zijn, maar kan bijvoorbeeld ook iemand van de Arbo-dienst zijn.

Vanaf week 8: het uitvoeren van het plan van aanpak

In het plan van aanpak zijn duidelijke afspraken gemaakt. Je evalueert minimaal één keer in de zes weken met je werkgever of de afspraken zijn nagekomen en/of er afspraken bijgesteld moeten worden. Alle ondernomen activiteiten worden door de werkgever bijgehouden in een zogenoemd ‘reïntegratiedossier’. Houd zelf thuis ook alles goed bij in je logboek!

Week 13: je werkgever meldt je ziek bij het UWV

Je werkgever meldt je ziek bij het Uitvoeringsorgaan Werknemersverzekeringen (UWV). Dit is belangrijk voor een eventuele WIA-aanvraag. De werkgever is dan ook verplicht deze melding te doen. Controleer desnoods of hij dit ook daadwerkelijk doet.

Let op: Wanneer in week 13 al blijkt dat je volledig en duurzaam arbeidsongeschikt bent, hoef je niet de hele Poortwachterswet te doorlopen. Je kan de WIA dan eerder aanvragen. Hiervoor heb je een verklaring van je bedrijfsarts nodig. In dat geval betaalt de werkgever wel gewoon 104 weken het loon door, maar hij/zij mag hier dan de uitkering vanaf trekken.

Week 46-52: eerstejaarsevaluatie reïntegratie-inspanningen

Je evalueert je plan van aanpak regelmatig met je werkgever. De evaluatie tegen het eind van het eerste ziektejaar is extra belangrijk. Samen met je werkgever kijk je of je reïntegratie nog goed op koers ligt. Zijn de doelen uit het plan van aanpak gehaald? Zo niet, waarom niet? Moet er nieuwe afspraken gemaakt worden voor het tweede ziektejaar? Dit soort vragen komen aan de orde.
 
Je werkgever maakt een verslag van deze evaluatie. In het verslag staan de terugblik op je eerste ziektejaar, het afgesproken doel voor het tweede ziektejaar en de gemaakte afspraken om dit doel te bereiken. Vraag een kopie van dit verslag en voeg het toe aan je logboek!

Maand 19: het samenstellen van het reïntegratieverslag

In deze maand stel je een reïntegratieverslag samen. Dit verslag moet je meesturen bij een eventuele WIA-aanvraag. Jij bent verantwoordelijk voor het samenstellen van dit verslag. Hierbij kan je goed je eigen dagboek gebruiken. Begin tijdig met het maken van een reïntegratieverslag, zodat je eventueel nog hulp kunt inschakelen als het niet lukt om de goede informatie te verzamelen.

Dit moet in ieder geval in je reïntegratieverslag:

• De probleemanalyse, inclusief de medische informatie.
• Het plan van aanpak.
• Het verslag van de eerstejaarsevaluatie.
• Een beschrijving van de ondernomen activiteiten.
• Een oordeel over de kwaliteit van de arbeidsrelaties door jezelf, je werkgever en de Arbo-dienst.
• Een oordeel van de Arbo-dienst over het verloop van uw arbeidsongeschiktheid, je functionele beperkingen en de aanwezigheid van passende arbeid.
• Een oordeel van jezelf over al deze onderwerpen.

Maand 20: indienen van een WIA-aanvraag

Uiterlijk in de twintigste maand van je ziekte ontvang je van het UWV een aanvraagformulier voor de WIA. Dit formulier vul je in en stuur je samen met het reïntegratieverslag terug naar het UWV. Dit reïntegratieverslag is heel belangrijk! Op basis van dit verslag beoordeelt het UWV of jij en je werkgever genoeg hebben gedaan om een WIA-uitkeringssituatie te voorkomen. Als het UWV concludeert dat je niet voldoende hebt gedaan, kan de WIA-uitkering met een bepaald percentage voor een bepaalde tijd worden verlaagd. Hoeveel en hoelang de uitkering wordt verlaagd, hangt af van de ernst van de tekortkoming. Als je werkgever zich naar het oordeel van het UWV niet genoeg heeft ingespannen, wordt de ingangsdatum van de WIA-uitkering uitgesteld en moet je werkgever je loon doorbetalen.

Let op: De wachttijd kan korter en langer duren. Dit kan betekenen dat je de WIA moet uitstellen of juist eerder moet aanvragen.

Korter

Wanneer al snel duidelijk is dat je volledig en duurzaam arbeidsongeschikt bent, moet je de WIA eerder aanvragen. Hiervoor moet je een verklaring van je bedrijfsarts krijgen en kan je na 13 weken ziekte een uitkering aanvragen. In dat geval betaalt de werkgever wel gewoon 104 weken het loon door, maar hij/zij mag hier dan de uitkering vanaf trekken.

Langer

Je kunt er, samen met je werkgever, ook voor kiezen om de WIA-aanvraag uit te stellen. Bijvoorbeeld als je op korte termijn weer volledig aan de slag gaat. De werkgever moet dan je loon doorbetalen. Na beoordeling van het reïntegratieverslag neemt het UWV je WIA-aanvraag in behandeling.

Precies weten wat je rechten zijn? Als lid van CNV Vakmensen krijg je gratis rechtshulp.