Aanbestedingen in de groene sector moeten socialer
Dit blijkt uit de verkenning ‘Sociaal aanbesteden in het groen’ in opdracht van Branchevereniging VHG en FNV Bondgenoten. Beide organisaties vragen aandacht voor de sociale effecten van de huidige manier van aanbesteden. VHG en FNV willen in samenwerking met CNV Vakmensen een gedragscode voor de groene sector opstellen. Naast de gedragscode zal de nieuwe aanbestedingswet randvoorwaarden moeten bieden om de negatieve sociale effecten van aanbesteden in te perken.
Sociale effecten aanbesteden
Het toenemen van openbare aanbestedingen die gegund worden aan de laagste aanbieder maakt dat ondernemers zich alleen op prijs kunnen onderscheiden. Werknemers ervaren een toegenomen werkdruk en merken dat de juiste aandacht voor veiligheid en arbeidsomstandigheden onder druk staat. Ook voor opdrachtgevers is de huidige situatie nadelig, zij blijken niet de kwaliteit te krijgen die zij verwachten. Aandacht voor sociale aspecten speelt nauwelijks een rol bij het gunnen van een opdracht. Hooguit verlangt de opdrachtgever dat een deel van het werk wordt uitgevoerd door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Vakbonden FNV en CNV en branchevereniging VHG vinden dat het hele spectrum aan sociale aspecten, van veiligheid tot scholing, moet meewegen bij aanbestedingen.
Gedragscode
Branchevereniging VHG en de vakbonden FNV en CNV verkennen de mogelijkheid tot het opzetten van een gedragscode, naar voorbeeld van de schoonmaaksector, om sociale aspecten beter mee te laten wegen bij aanbestedingen. Het inkoopproces is met de huidige manier van aanbesteden een juridisch proces geworden waarbij de kwaliteit van het verrichte werk noch de manier waarop het werk uitgevoerd wordt onderwerp is. Vertrouwen tussen opdrachtgevers en opdrachtnemers brokkelt op deze manier af. FNV, CNV en VHG, willen met een gedragscode tevens het vertrouwen tussen opdrachtgevers en opdrachtnemers herstellen.
Regelgeving
Een wettelijk kader zal randvoorwaarden moeten bieden om meer sociaal aan te besteden. Aanbevelingen die uit de verkenning naar voren kwamen, die raakvlak hebben met wetgeving, luiden o.a. om niet alleen op prijs opdrachten te gunnen, minder kortcyclisch aan te besteden en opdrachten niet onnodig samen te voegen (clusteren). Het wetsvoorstel aanbesteden zal op korte termijn door de Tweede Kamer in behandeling worden genomen. Verbetering in aanbestedingswetgeving is hard nodig om ondernemers weer te kunnen laten investeren in kwaliteit en personeel.
De verkenning ‘Sociaal aanbesteden in het groen’ is mede mogelijk gemaakt door het Productschap Tuinbouw.